szybowce »

szybowce » teoria »

Szybowiec SZD-9 Bocian

Polski dwumiejscowy szybowiec szkolno-wyczynowy Bocian o konstrukcji drewnianej został zaprojektowany w Szybowcowych Zakładach Doświadczalnych w Bielsku Białej w zespole inż. Mariana Wasilewskiego, a jego konstruktorami byli inż. Roman Zatwarnicki i Justyn Sandauer. Prace projektowe rozpoczęto w 1950 roku, a pierwszy prototyp oblatano 10 marca 1952 roku. Model szybowca wielokrotnie udoskonalano, wprowadzając liczne modyfikacje. W 1962 roku rozpoczęto produkcję ostatniej jego wersji SZD-9bis Bocian-1E, przystosowanej głównie do celów szkolnych. Zastosowane w niej proste końcówki skrzydeł, amortyzowane podwozie i dwuczęściową osłonę kabiny. Wyprodukowano 366 szybowców w wersji SZD-9bis Bocian-1E.

Szybowiec Bocian

Na szybowcach typu Bocian pobito 29 rekordów świata. 5 listopada 1966 roku pilot Stanisław Józefczak uzyskał absolutną wysokość lotu 12560 m (przewyższenie 11680 m), co stanowi do dziś nie pobity rekord.

Podstawowe dane techniczne

  • Rozpiętość: 17,80 m
  • Długość: 8,21 m
  • Wysokość: 1,70 m
  • Wznios skrzydeł: 4°
  • Powierzchnia nośna: 20,0 m
  • Cięciwa przykadłubowa: 1,664 m
  • Średnia cięciwa aerodynamiczna (SCA): 1,23 m
  • Cięciwa końcowa: 0,51 m
  • Profil skrzydła: NACA 43018 i NACA 43012A

 

Warunki użytkowniania

  • Maksymalny dopuszczalny ciężar szybowca pustego z wyposażeniem
    niezbędnym do lotu: 345 kg
  • Dopuszczalny ciężar ładunku (pilot + pasażer ze spadochronami +
    wyposażenie dodatk. + bagaż)

    • najmniejszy: 62 kg
    • największy: 186 kg
  • Maksymalny dopuszczalny ciężar w locie: 540 kg
  • Odległość środka ciężkości szybowca pustego (z wyposażeniem niezbędnym
    do lotu) od krawędzi natarcia skrzydła, mierzona na szybowcu ustawionym
    tak, że tylny znak niwelacyjny kadłuba znajduje się wyżej niż poprzedni o
    400 ± 50 mm: 61,5 ± 2,5 cm
  • Dopuszczalny zakres położenia środka ciężkości w locie:
    • względem średniej cięciwy aerodynam.: 21,7 do 38,8 % SCA
    • względem krawędzi natarcia: 20,0 do 39,5 cm
  • Współczynniki obciążenia dopuszczalnego: 6,0 / -3,0
  • Współczynniki obciążenia niszczącego: 10,5 / -5,25
  • Częstość drgań własnych skrzydła: ok. 177 / min.

 

 
 
Zakres użytkowania

  • Maksymalna prędkość lotu (IAS) km/h
    • start za wyciągarką, wiatr przy ziemi do 12 m/s
      • w powietrzu spokojnym o podmuchach do ±4 m/s: 115
      • w powietrzu burzliwym o podmuchach do ±10 m/s: 110
      • w powietrzu b.burzliwym o podmuchach do ±30 m/s: -
    • start za samolotem, wiatr przy ziemi do 18 m/s
      • w powietrzu spokojnym o podmuchach do ±4 m/s: 140
      • w powietrzu burzliwym o podmuchach do ±10 m/s: 110
      • w powietrzu b.burzliwym o podmuchach do ±30 m/s: -
    • lot nurkowy
      • w powietrzu spokojnym o podmuchach do ±4 m/s: 185
      • w powietrzu burzliwym o podmuchach do ±10 m/s: 150
      • w powietrzu b.burzliwym o podmuchach do ±30 m/s: 130
    • lot na otwartych hamulcach
      • w powietrzu spokojnym o podmuchach do ±4 m/s: 180
      • w powietrzu burzliwym o podmuchach do ±10 m/s: 150
      • w powietrzu b.burzliwym o podmuchach do ±30 m/s: 130
  • loty szkolne: (przy wszystkich rodzajach startów)
    • szkolenie w pilotażu podstawowym,
    • trening i szkolenie wyczynowe,
  • start z liny gumowej przy wietrze przy ziemi do 20 m/s,
  • otwieranie hamulców aerodynamicznych do prędkości lotu 180 km/h,
  • lot swobodny przy prędkości wiatru przyziemnego do 20 m/s,
  • loty nocne – pod warunkiem wyposażenia w sprawnie działającą
    aparaturę radiową i instalację oświetleniową.

 

Ograniczenia

  • w przypadku jednoosobowej załogi – pilotowanie szybowca dozwolone
    jest wyłącznie z I-szej kabiny.
  • w przypadku wykonywania lotów szkolnych w nocy, szybowiec musi
    być wyposażony w drugą tablicę przyrządów.


Postanowienia dodatkowe i zalecenia

  • przy użyciu do holowania linek stalowych należy stosować bezpiecznik
    zrywowy o wytrzymałości nominalnej 690 ±10%
  • przed wykonaniem lotu zapoznawczego pilot powinien zapoznać się z
    Instrukcją Użytkowania w Locie, a w szczególności wykazać znajomość
    postępowania awaryjnego, awaryjnego zrzutu limuzyny i skoku ze
    spadochronem
  • loty w warunkach silnego oblodzenia nie są wskazane
  • Przy startach za wyciągarką zaleca się używanie dolnego zaczepu

 

Osiągi
Przy maksymalnym dopuszczalnym ciężarze w locie wynoszącym 540 kg, tj. przy obciążeniu powierzchni nośnej – 27,0 kg/m2, własności lotne szybowca są następujące:

  • Minimalna prędkość lotu: 60 km/h
  • Minimalna prędkość spadania: 0,83 m/s przy prędkości lotu 70 km/h
  • Maksymalna doskonałość szybowca (zasięg) – 26 przy prędkości lotu 80 km/h

Punkty krzywej biegunowej prędkości oraz odpowiadająca im doskonałość (z pomiarów w locie):

  • Prędkość lotu: 60 km/h, prędkość opadania 0,97 m/s, doskonałość 6,5,
  • Prędkość lotu: 70 km/h, prędkość opadania 0,83 m/s, doskonałość 23,5,
  • Prędkość lotu: 80 km/h, prędkość opadania 0,84 m/s, doskonałość 26,0,
  • Prędkość lotu: 90 km/h, prędkość opadania 1,00 m/s, doskonałość 25,5,
  • Prędkość lotu: 100 km/h, prędkość opadania 1,18 m/s, doskonałość 23,5,
  • Prędkość lotu: 120 km/h, prędkość opadania 1,74 m/s, doskonałość 18,0,
  • Prędkość lotu: 140 km/h, prędkość opadania 2,53 m/s, doskonałość 15,0,

 

Do pobrania:

Instrukcja użytkowania w locie Szybowca SZD-9bis 1E Bocian


7 sierpnia 2011 | Kategoria: szybowce, teoria

6 komentarzy to “Szybowiec SZD-9 Bocian”

  1. [...] kręgu – Lotnisko Rudniki sie 17 2011 szybowce Szkolenie do III klasy szybowcowej na szybowcu Bocian wygląda także i tak (polecam jakość [...]

  2. [...] spadochronowej Aeroklubu Częstochowskiego z szybowca na lotnisku w Rudnikach (EPRU). Za sterami Bociana startującego za wyciągarką na wysokość 1150 m instruktor Jacek Bogatko (polecam jakość [...]

  3. Robert pisze:

    Na Bocianie odbyłem szkolenie podstawowe. Stary szybowiec, ale jary :)
    Bardzo miło wspominam ten czas.

  4. Sorry Gregory pisze:

    Lot Bocianem to wspaniała przygoda. Od tego zaczęła się moja lotnicza pasja.

  5. Banzai pisze:

    Historia Bociana jest wspaniała. Świetny szybowiec, na którym wyszkoliło się wielu pilotów. Wspaniała maszyna, oby nam służył jak najdłużej.

  6. Tomasz pisze:

    Świetny szybowiec i wspaniała tradycja!

Dodaj komentarz

  • Mikroblog

    Zniszczyć Pirata

    3 marca 2013

    Film z 1973 przedstawiające prace pilotów doświadczalnych, oblatujących szybowiec Pirat.

    Boeing 727 – crash test

    21 października 2012

    Telewizja Discovery Channel przeprowadziła prawdziwy crash test samolotu Boeing 727, który odpowiednio wyposażony w kamery i aparaturę badawczą został rozbity na meksykańskiej pustyni.

    Największe miniaturowe lotnisko na świecie

    20 sierpnia 2012

    Zbudowana na powierzchni 150 metrów kwadratowych makieta znajduje się w Parku Miniatur w Hamburgu.

    Balotelli w polu

    24 czerwca 2012

    Portret napastnika reprezentacji Włoch wykoszony w polu o powierzchni 27 tys. metrów kwadratowych.

    Śniegiem malowane

    2 kwietnia 2012

    Niezwykły projekt artystki Sonji Hinrichsen, która wykorzystała powierzchnię śniegu do stworzenia niezwykłych obrazów.

    Ruch lotniczy na świecie

    2 marca 2012

    24 godziny światowego ruchu lotniczego.

    To także są zdjęcia lotnicze

    4 lutego 2012

    Miasto ruin – film rekonstruuje lot samolotu B-23 Liberator nad zrujnowaną Warszawą 1945 roku.

    Blog dla chcących zostać pilotem

    3 grudnia 2011

    Michał Miłoś prowadzi blog, w którym opisuje swoje kolejne kroki w szkoleniu lotniczym.

    75. rocznica katastrofy PZL-30 Żubr

    6 listopada 2011

    Odsłonięcie odrestaurowanego pomnika ku czci ofiar katastrofy – polskich i rumuńskich lotników.

    Warszawa z latawca

    5 listopada 2011

    Mokotów widziany z aparatu unoszonego przez latawiec.

    więcej w kategorii mikroblog...